Керү
Парольне алмаштырырга
Парольне алмаштырырга

Парольне онытсагыз, E-Mail адресыгызны кертегез. Парольне алмаштыру өчен кирәкле мәгълүмат E-Mail адресына җибәреләчәк.

Шәхси кабинетка керү
Техник ярдәм күрсәтүгә хәбәр җибәрү
Авторизуйтесь, чтобы отправить сообщение в техническую поддержку
Сообщить об ошибке
Авторизуйтесь, чтобы отправить сообщение об ошибке
Размер:
AAA
Цвет: CCC
Изображения Вкл.Выкл.
Обычная версия сайта
07.03.2024, 11:00

Табиб уразага ничек әзерләнергә кирәклеге һәм кемнәр өчен ураза тоту катгый тыелуы турында сөйләде

11 нче марттан мөселманнар ураза тота башлаячак

Фото: Денис Гордийко

Якшәмбе, 10 нчы мартта, кояш баегач, мөселманнар өчен изге Рамазан ае башланачак. Әлеге айда мөселманнар ураза тота, тәүлекнең якты вакытында ашаудан һәм эчүдән тыелалар. Кисәк мондый режимга күчү кеше организмында стресс тудырырга мөмкин, бу ураза тотуны шактый кыенлаштырачак. KZN.RU порталы югары категорияле терапевт-табиб Римма Вилданова белән организмны уразага ничек әзерләргә һәм тәүлекнең караңгы вакытында ураза көннәрендә ничек ашарга кирәклеге турында сөйләште.

Кеше уразага ничек әзерләнә ала?

Ике атна алдан әзерләнә башласаң яхшы. Организм булачак сынауга әзер булырга тиеш, югыйсә бу аның өчен чын «шок терапиясе» булачак. Атнасына ике көн билгеле бер режим буенча ашарга. Әйтик, иртәнге ашны – ике сәгатькә соңрак, төшке ашны ике сәгатькә иртәрәк башларга мөмкин. Мондый тәҗрибә булса, тамак тиз генә ачмаячак. Күбрәк сыеклык эчәргә кирәк.

Организмга зыян китермәс өчен, ураза вакытында ничек дөрес тукланырга?

Ашар алдыннан су эчәргә кирәк, чөнки көне буе кешенең организмы сусызлана. Шуңа күрә су балансын торгызырга кирәк. Ашауны этаплап башкарсагыз яхшырак. Су эчкәннән соң 20-30 минут көтегез һәм җиләк-җимеш ашаудан башлагыз. Аларда глюкоза бар һәм ашкайнату системасын эшләтеп җибәрергә булышачаклар. Гарәп илләрендә яшәүче мөселманнар, мәсәлән, һәрвакыт хөрмә җимешләреннән башлыйлар. Бу бик яхшы, чөнки алар калорияле.

Тагын 10-15 минуттан соң төп ризыкка керешергә мөмкин. Аксымнар, мәс., йомырка ашау яхшы. Дөге боткасы, кузаклылар, чикләвекләр яхшы булачак. Ләкин авыр ризык ашарга ашыкмагыз, югыйсә көне буе эчегездә авырлык тоярсыз.

Кич белән шундый ук рационны саклагыз. Башта су эчәргә кирәк. 20 минуттан соң яшелчәләр ашарга мөмкин. Төп ризык алдыннан рационга яшелчә яки җиләк-җимешләр кертегез, чөнки алар ашказанын, үт кислоталарын эшләтеп җибәрәләр, ризыкны таркату өчен мөһим булган селәгәй барлыкка килә башлый.

Тагын 20 минутлык тәнәфес белән «авыр артиллерия»не – аксымлы ризыкны кабул итәргә мөмкин. Балык, тавык, сыер ите – күңелегезгә ни ошый, шуны сайлагыз. Ләкин организмның үзенчәлекләрен исәпкә алырга онытмагыз. Ашаганнан соң авырлык барлыкка китерми торган ризыкларны сайлагыз.

Авыз ачканнан соң артык күп ашау куркынычмы?

Әйткәнемчә, организмга зыян китермәс өчен, әкренләп ашарга кирәк. Әлбәттә, караңгы төшкәч, ризыкка ташланырга кирәкми. Бу иң зур хата булачак. Артык ашау аркасында ашказаны белән проблемалар килеп чыгарга мөмкин. Күңел болгана, сару кайный, ашказанында авырлык барлыкка килә ала. Шуның аркасында төнлә йокысызлыктан интегүчеләр дә бар.

Барлык кешеләр дә уразаны җиңел кичерми. Кайвакыт, төшке аш вакытында, кеше организмы ризык ашарга күнеккәнгә, кисәк хәл начараерга мөмкин. Бу очракта нишләргә? Кичкә кадәр ничек түзәргә?

Провокацион сорау! Табиб буларак әйтәм, хәлегез начарлана икән, ураза тотарга ярамый. Тикшеренергә барырга һәм сәламәтлегегезне карарга кирәк. Башыгыз әйләнсә, мөгаен, шикәрегез төшкәндер. Уразаны берничә көнгә озайтыгыз һәм сәламәтлегегезне кайгыртыгыз.

Әгәр дә җиңелчә хәлсезлек барлыкка килсә, горизонталь ятып торыгыз. Мондый вакытта кан әйләнеше яхшыра. Шулай да эчеп яки ашап алсагыз яхшырак.

Кемгә ураза тотарга ярамый?

Сәламәтлеге аркасында ураза тоту кыен булган кешеләр аны башка вакытта да тота ала. Мәсәлән, кышка – көннәр кыска булган вакытка күчерергә мөмкин. Шул чакта пациентка җиңелрәк булачак.

Беренче типтагы шикәр диабеты булган кешеләргә ураза тоту катгый тыела, чөнки аларга препаратлар кулланырга кирәк. Алар даими ашарга тиеш, югыйсә тискәре йогынты булырга мөмкин.

Йөрәк-кан тамырлары авыруларыннан интегүче пациентлар белән дә шул ук хәл. Күптән түгел миокард инфаркты кичерүчеләргә бу аеруча кагыла. Аларга канны сыекландыра торган һәм башка дарулар да эчәргә кирәк, шуңа күрә даими ашау сорала.

Гипертония диагнозы куелган кешеләргә ураза тоту шулай ук киңәш ителми. Ураза вакытында организм нык сусызлана, бу исә тискәре нәтиҗәләргә китерә.

Ашказаны җәрәхәте булган кешеләргә дә ураза тотарга ярамый. Ашказанында барлыкка килгән кислота җәрәхәткә тискәре тәэсир итә. Кан китәргә һәм башка тискәре йогынтысы булырга мөмкин.

Камилә Вилданова

Барлык яңалыклар

Табиб уразага ничек әзерләнергә кирәклеге һәм кемнәр өчен ураза тоту катгый тыелуы турында сөйләде

<p> </p> <div class="detail-picture"> <img src="https://kzn.ru/upload/iblock/034/0342e23d78ed4807145e909371e179ed.jpg"> <p class="detail-picture__caption"> Фото: Денис Гордийко </p> </div> Якшәмбе, 10 нчы мартта, кояш баегач, мөселманнар өчен изге Рамазан ае башланачак. Әлеге айда мөселманнар ураза тота, тәүлекнең якты вакытында ашаудан һәм эчүдән тыелалар. Кисәк мондый режимга күчү кеше организмында стресс тудырырга мөмкин, бу ураза тотуны шактый кыенлаштырачак. KZN.RU порталы югары категорияле терапевт-табиб Римма Вилданова белән организмны уразага ничек әзерләргә һәм тәүлекнең караңгы вакытында ураза көннәрендә ничек ашарга кирәклеге турында сөйләште.<br> <p> </p> <h3> <p> Кеше уразага ничек әзерләнә ала? </p> </h3> <p> <i>Ике атна алдан әзерләнә башласаң яхшы. Организм булачак сынауга әзер булырга тиеш, югыйсә бу аның өчен чын «шок терапиясе» булачак. Атнасына ике көн билгеле бер режим буенча ашарга. Әйтик, иртәнге ашны – ике сәгатькә соңрак, төшке ашны ике сәгатькә иртәрәк башларга мөмкин. Мондый тәҗрибә булса, тамак тиз генә ачмаячак. Күбрәк сыеклык эчәргә кирәк.</i> </p> <h3> Организмга зыян китермәс өчен, ураза вакытында ничек дөрес тукланырга? </h3> <p> </p> <div> <i>Ашар алдыннан су эчәргә кирәк, чөнки көне буе кешенең организмы сусызлана. Шуңа күрә су балансын торгызырга кирәк. Ашауны этаплап башкарсагыз яхшырак. Су эчкәннән соң 20-30 минут көтегез һәм җиләк-җимеш ашаудан башлагыз. Аларда глюкоза бар һәм ашкайнату системасын эшләтеп җибәрергә булышачаклар. Гарәп илләрендә яшәүче мөселманнар, мәсәлән, һәрвакыт хөрмә җимешләреннән башлыйлар. Бу бик яхшы, чөнки алар калорияле. <br> </i><i> </i><br> <i> Тагын 10-15 минуттан соң төп ризыкка керешергә мөмкин. Аксымнар, мәс., йомырка ашау яхшы. Дөге боткасы, кузаклылар, чикләвекләр яхшы булачак. Ләкин авыр ризык ашарга ашыкмагыз, югыйсә көне буе эчегездә авырлык тоярсыз. <br> </i><i> </i><br> <i> Кич белән шундый ук рационны саклагыз. Башта су эчәргә кирәк. 20 минуттан соң яшелчәләр ашарга мөмкин. Төп ризык алдыннан рационга яшелчә яки җиләк-җимешләр кертегез, чөнки алар ашказанын, үт кислоталарын эшләтеп җибәрәләр, ризыкны таркату өчен мөһим булган селәгәй барлыкка килә башлый. <br> </i><i> </i><br> <i> Тагын 20 минутлык тәнәфес белән «авыр артиллерия»не – аксымлы ризыкны кабул итәргә мөмкин. Балык, тавык, сыер ите – күңелегезгә ни ошый, шуны сайлагыз. Ләкин организмның үзенчәлекләрен исәпкә алырга онытмагыз. Ашаганнан соң авырлык барлыкка китерми торган ризыкларны сайлагыз.</i> </div> <p> </p> <h3> <p> Авыз ачканнан соң артык күп ашау куркынычмы? </p> </h3> <p> <i>Әйткәнемчә, организмга зыян китермәс өчен, әкренләп ашарга кирәк. Әлбәттә, караңгы төшкәч, ризыкка ташланырга кирәкми. Бу иң зур хата булачак. Артык ашау аркасында ашказаны белән проблемалар килеп чыгарга мөмкин. Күңел болгана, сару кайный, ашказанында авырлык барлыкка килә ала. Шуның аркасында төнлә йокысызлыктан интегүчеләр дә бар.</i> </p> <h3> Барлык кешеләр дә уразаны җиңел кичерми. Кайвакыт, төшке аш вакытында, кеше организмы ризык ашарга күнеккәнгә, кисәк хәл начараерга мөмкин. Бу очракта нишләргә? Кичкә кадәр ничек түзәргә? </h3> <p> <i>Провокацион сорау! Табиб буларак әйтәм, хәлегез начарлана икән, ураза тотарга ярамый. Тикшеренергә барырга һәм сәламәтлегегезне карарга кирәк. Башыгыз әйләнсә, мөгаен, шикәрегез төшкәндер. Уразаны берничә көнгә озайтыгыз һәм сәламәтлегегезне кайгыртыгыз. </i> </p> <i> </i> <p> <i> Әгәр дә җиңелчә хәлсезлек барлыкка килсә, горизонталь ятып торыгыз. Мондый вакытта кан әйләнеше яхшыра. Шулай да эчеп яки ашап алсагыз яхшырак.</i> </p> <h3> Кемгә ураза тотарга ярамый? </h3> <p> <i>Сәламәтлеге аркасында ураза тоту кыен булган кешеләр аны башка вакытта да тота ала. Мәсәлән, кышка – көннәр кыска булган вакытка күчерергә мөмкин. Шул чакта пациентка җиңелрәк булачак. </i> </p> <i> </i> <p> <i> Беренче типтагы шикәр диабеты булган кешеләргә ураза тоту катгый тыела, чөнки аларга препаратлар кулланырга кирәк. Алар даими ашарга тиеш, югыйсә тискәре йогынты булырга мөмкин. </i> </p> <i> </i> <p> <i> Йөрәк-кан тамырлары авыруларыннан интегүче пациентлар белән дә шул ук хәл. Күптән түгел миокард инфаркты кичерүчеләргә бу аеруча кагыла. Аларга канны сыекландыра торган һәм башка дарулар да эчәргә кирәк, шуңа күрә даими ашау сорала. </i> </p> <i> </i> <p> <i> Гипертония диагнозы куелган кешеләргә ураза тоту шулай ук киңәш ителми. Ураза вакытында организм нык сусызлана, бу исә тискәре нәтиҗәләргә китерә. </i> </p> <i> </i> <p> <i> Ашказаны җәрәхәте булган кешеләргә дә ураза тотарга ярамый. Ашказанында барлыкка килгән кислота җәрәхәткә тискәре тәэсир итә. Кан китәргә һәм башка тискәре йогынтысы булырга мөмкин.</i> </p> <p> <b>Камилә Вилданова</b> </p>